“Met behulp van biomarkers kunnen we vooraf bepalen welke groep patiënten het meeste baat heeft bij de behandeling”

Wat is immunotherapie en hoe werkt dit type behandeling van kanker?
“Immunotherapie is een relatief nieuwe behandelingsmogelijk van kanker. Een zogenaamde anti PD-1 remmer zorgt er bij deze vorm van behandeling voor dat het  eigen immuunsysteem wordt gestimuleerd. Hierdoor wordt het afweersysteem van de patiënt zelf ingezet om de kanker te bestrijden”

Hoe speelt de biomarker een rol binnen immunotherapie?
“De biomarker speelt een belangrijke rol bij de anti-PD-1 immunotherapie. Bij mensen met een bepaalde vorm van longkanker, uitgezaaide niet-kleincellige longkanker, kan de  mogelijke aanwezigheid van de zogenaamde  PD-L1  biomarker een aanwijzing zijn  of de therapie aanslaat. Door het meten van het PD-L1 bij de patiënt kunnen specialisten tot een betere keuze komen voor de juiste behandeling. En voor patiënten zelf is het ook erg belangrijk als zij vooraf meer informatie hebben over het mogelijke effect van hun therapie.”

Wat is PD-L1?
“PD-L1 is een eiwit dat onder andere op kankercellen aanwezig is. Door middel van een  laboratoriumtest die voorafgaand aan de behandeling moet worden gedaan, is aan te geven welke mensen  met uitgezaaide niet-kleincellige longkanker het meeste baat kunnen hebben bij de behandeling met de anti-PD-1 immunotherapie behandeling. Op hoe meer kankercellen het  PD-L1 eiwit aanwezig is,  hoe groter de kans is dat deze behandeling  effectief kan zijn bij de betreffende persoon. PD-L1 op kankercellen  is dus een ‘voorspellende’ biomarker voor deze vorm van immunotherapie bij longkanker.”.

Hoe weet een specialist of de PD-L1 biomarker aanwezig is op de kankercellen van een patiënt?
“Voor de bepaling van de PD-L1  moet eerst  een stukje tumorweefsel uit de long worden genomen, dit gebeurt in het ziekenhuis. Dit weefsel gaat naar het laboratorium. De patholoog kan vervolgens in het laboratorium onder de microscoop precies zien hoeveel kankercellen PD-L1 positief zijn.“

“Het gebruik van de biomarker PD-L1 is een goed voorbeeld om tot een doelmatige inzet van geneesmiddelen te komen. Omdat met de PD-L1 test al voorafgaand aan de behandeling  een  betere inschatting kan worden gemaakt bij wie deze behandeling zal aanslaan, draagt deze PD-L1 biomarker in combinatie met de anti-PD-1 immunotherapie bij aan het streven van MSD om het juiste geneesmiddel, voor de juiste patiënt op het juiste moment te kunnen aanbieden.”

Wat kunnen we in de toekomst nog meer verwachten over biomarkers bij kanker?

“Er wordt, ook door MSD,  veel onderzoek gedaan naar biomarkers bij kanker. Hierdoor komen er in de toekomst mogelijk meerdere biomarkers beschikbaar die een voorspellende waarde kunnen hebben voor de effectiviteit van immunotherapie. Ook wordt gekeken of het combineren van biomarkers zinvol is en komen nu al de eerste resultaten uit studies met combinaties van geneesmiddelen. Beide ontwikkelingen vergroten de mogelijkheden om behandeling op maat te bieden bij mensen met kanker.”

Koos Bakker is Biomarker & Companion Diagnostic Lead Oncology bij MSD

Meer weten over biomarkers en immunotherapie bij longkanker. Of kijk op onze oncologie site.